پنج شنبه ٢٨ تير ١٣٩٧
عنوان
عنوان
اخبار > حجت الاسلام والمسلمین جناب آقای دکتر خوانین زاده
 


گفتار پژوهی
حجت الاسلام والمسلمین جناب آقای دکتر خوانین زاده
از آنجا که اساتید معارف، علاوه بر دارا بودن بنیه ی علمی مناسب ، در شیوه کلاسداری و مهارت های تأثیر گذاری نیز باید از تسلط کافی برخوردار باشند از این رو پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی قم در راستای ارتقاء سطح تأثیرگذاری و تجارب اساتید معارف اسلامی و استفاده از تجربیات اساتید پیشکسوت و موفق در حوزه ی دروس معارف اسلامی اقدام به مصاحبه و جمع آوری تجربیات ایشان نموده است. این سلسله مصاحبه ها با عنوان «بایسته های تدریس در بیان اساتید معارف اسلامی» تقدیم کاربران گرامی می گردد. استاد مصاحبه شونده: حجت الاسلام دکتر محمدحسین خوانین زاده

نکات­ برجسته بدست آمده در گفتگو با استاد جناب آقای دکتر محمدحسین خوانین زاده

 

 

عضو هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

مدرس دروس گرایش‌های آشنایی با منابع اسلامی (تفسیر قرآن)، اخلاق اسلامی و تاریخ و تمدن اسلامی و دیگر دروس تخصصی در حقوق و فقه اسلامی، علوم حدیث و ... در مقطع ارشد و دکتری


    محور اول: متن و محتوی

     ـ به نظر بنده درس تاریخ اسلام، درس مفیدی برای هر دانشجوست، درسی است جامع بین همه دروس.

     ـ در درس تفسیر، باید فردی که مسلط به تفاسیر است تدریس نماید، بحث‌های تاریخی و گاه شأن نزول آیه ضروری است، نتیجه‌گیری و ارائه پیام آیه در انتها بسیار مهم است.

     ـ محورها و سرفصل‌های آورده شده در کتاب‌ها خوب است ولی باید مطالب و محتوی زود به زود عوض شوند و به غنای آنها افزوده گردد.

     ـ در بیان ضروری و فایده داشتن درس تاریخ همیشه به سوره هود آیه 120 تمسک می‌کنم که در آن 4 فایده برای تاریخ آمده است.

     ـ در کتاب‌ها باید از مناظرات ائمه (علیه السلام) آورده شود، دانشجویان این قبیل مطالب را علاقه دارند و استفاده می‌کنند. مثلاً از بحث‌های تفسیری و از کتاب عیون الاخبار الرضا و جلسات علمی ایشان با علمای زمان خود استفاده شود در کلاس بیان گردد.

 

     ـ در کتاب‌های موجود، بحث ولایت و حب و حب و دوستی آن، کمتر موج می‌زند کتاب المنهج القویم که سابقاً تدریس می‌شد، از این جهت انصافاً کتاب خوبی بود.

     ـ حجم کتابها نباید زیاد باشد البته نباید از غنای در محتوی هم غافل بود.

 

     محور دوم: روش و نحوه القاء و فهماندن و تعامل با دانشجو و تأثیرگذاری:

     ـ استاد باید سعی کند رابطه عاطفی و صمیمی با دانشجو برقرار کند و برای حل مشکل او تا جایی که می‌تواند گام بردارد، مثلاً بنده موجبات گرفتن مساعده برای دانشجو یا حل مشکل خوابگاه را تا جایی که می‌توانستم داشته‌ام.

     ـ آموزش مجازی را اصلاً قبول ندارم، مشکلات خلق الساعه دانشجو را در این گونه روش‌ها چگونه می‌خواهند حل کنند، و جواب دهند؟ و با روش تربیتی و چهره به چهره هم منافات دارد.

     ـ در مورد حجاب یا استفاده ا زمبایل در کلاس و بحث حضور و غیاب و روش تدریس خود در جلسه اول کاملا توضیح می‌دهم و خودم اولین نفری هستم که در آغاز کلاس مبایل خود را خاموش می‌کند.

     ـ با نمره یا چیزهایی از این قبیل نمی‌شود تأثیرگذار بود، با جلب اعتماد و رفاقت با دانشجو باید اثر لازم را گذاشت و جذابیت ایجاد کرد.

     ـ معمولاً دانشجو بعد از گذشت دو تا سه جلسه استاد را می‌شناسد و اگر قرار باشد به او اعتماد کند، این کار را خواهد کرد.

     ـ تفکیک جنسیتی کلاس‌ و حتی تفکیک به نسبت رشته دانشجویی کاری بسیار خوب است.

     ـ کلاس‌های مختلط و ذهن‌های مختلف در رشته‌های گوناگون مثل دانشجوی رشته مکانیک با یک دانشجوی رشته علوم انسانی خیلی فرق است، و  استاد در تفهیم مطالب دچار مشکل خواهد شد، چنانچه در خیلی دانشگاه‌ها همین طور است.

     ـ استاد هیچ‌گاه نباید خود را با دانشجو درگیر نماید، در تاریخ هم نمی‌بینیم که پیامبر (ص) در دعوت اولیه خود با کسی درگیر شده باشد.

 

 

     محور سوم: توصیه‌ها و تجارب

     ـ اگر استاد بتواند در دل دانشجو جا باز کند، و دلسوز واقعی او باشد و محرم اسرار قرار گیرد دانشجو پذیرای تذکرات اوست و اثرش را بعدها خواهد دید، بنده توانسته‌ام تاکنون چند دانشجو را طلبه کنم، برخورد چکشی و خشن جواب نمی‌دهد.

     ـ یک توصیه مهم به اساتید جوان این است که باید استاد تازه وارد، فضا و حال و هوای دانشگاه را بشناسد و یکدفعه وارد دانشگاه نشود. مثلاً باید بداند که دانشجو در پی شغل است تا فهم مطالب و ...

     ـ استادان معارف باید در هر مبحثی سیر مطالعاتی لازم را داشته باشند.

     ـ استادان معارف باید در هر درس متخصص در آن باشند نه با یک پیش مطالعه وارد کلاس شوند و دوباره جلسه بعدی همینطور!

     ـ استادان باید خیلی بیش از کتاب بدانند و مطالعه کنند و حتی در مواقعی به دانشجو نیز نشان دهند و کتاب‌های متعدد درباره موضوع بحث به دانشجو معرفی کنند، دانشجو احساس کند که دانش افزایی در کلاس صورت گیرد و اگر نه کلاس مفید برای دانشجو قرار نمی‌گیرد.

 

 


خروج